Ég heiti Sibelius og ég er alkóhólisti

Sinfóníutónleikar

3 stjörnur

Verk eftir Sibelius, Rakmaninoff og Beethoven. Einleikari: Alexander Romanovsky. Stjórnandi: Dima Slobodeniouk. 

Eldborg, Hörpu fimmtudaginn 10. mars

Það fór illa fyrir finnska tónskáldinu Sibeliusi. Hann samdi mögnuð tónverk lengi framan af, en svo tók alkóhólisminn völdinn. Síðustu 35 árum ævi sinnar eyddi hann meira og minna fullur. Þá samdi hann lítið sem ekkert. Miðað við hve mikið hann drakk, þá er eiginlega alveg furðulegt að hann hafi orðið 91 árs. Hann hefur greinilega haft sterka lifur.

Ein af síðustu tónsmíðunum hans áður en hann gaf sig Bakkusi endanlega á vald var leikhústónlist, samansafn stuttra þátta fyrir Óveðrið eftir Shakespeare. Tónlistin var opnunaratriðið á tónleikum Sinfóníuhljómsveitar Íslands á fimmtudagskvöldið. Þetta er hrífandi músík, full af myndrænni stemningu. Maður nánast sá leikritið ljóslifandi fyrir sér. Hljómsveitin spilaði af nostursemi undir vandaðri stjórn Dima Slobodeniouk. Strengjahljómurinn var hnausþykkur og munúðarfullur. Smæstu smáatriði voru fagurlega útfærð. Hver einasta hending sagði sögu. 

Næst á dagskránni var æskuverk eftir Rakmaninoff. Þetta var fyrsti píanókonsertinn hans. Það leið allnokkur tími þar til einleikarinn gekk á sviðið. Kona meðal áheyrenda fékk aðsvif og kalla þurfti eftir sjúkrabíl. Kannski hafði það eitthvað að segja að óvanalega heitt var í salnum. Ég þurfti að nota tónleikaskrána sem blævæng. Vonandi líður konunni betur núna.

Þegar sjúkrabíllinn var farinn gekk einleikarinn Alexander Romanovsky ásamt stjórnandanum fram fyrir tónleikagesti og konsertinn byrjaði. Eins og áður kom fram er þetta æskutónsmíð og ekki sú besta eftir Rakmaninoff. Vissulega eru frábærir sprettir, líkt og forkunnarfögur byrjunin á öðrum kaflanum. Það versta er hinsvegar óvæntur milliparturinn í síðasta kaflanum, ákaflega væmið og kjánalegt stef.

Romanovsky spilaði af miklum látum og hristi erfiðustu tónahlaup úr erminni. Þó vantaði nokkuð upp á uppbygginguna í túlkuninni. Best heppnaði þáttur konsertsins, annar kaflinn, fékk ekki að fæðast eðlilega, einleikarinn lagði öll spilin á borðið strax í upphafi. Fyrir bragðið var ekki nægilegt flæði í músíkinni. Það sem á eftir kom virkaði ekki eins og eðlilegt framhald. Tónlistin hefði átt að rísa smám saman, en í staðinn spratt hún á fætur fyrirvaralaust í byrjun. Tæknilega séð var píanóleikurinn ægilega flottur, en maður vill meira, skáldskapurinn þarf að vera til staðar líka.  

Lokastykkið á dagsskránni var skemmtilegra, fyrsta sinfónía Beethovens sem er í C-dúr en var sögð í D-dúr í tónleikaskránni. Hún er tiltölulega formföst, mun stífari en seinni verk tónskáldsins. Engu að síður má finna byltingarkenndar hugmyndir, eins og óvæntar tóntegundabreytingarnar í byrjun. Þær eru langt á undan sinni samtíð.

 Slobodeniouk stjórnaði sinfóníunni af gríðarlegum krafti. Eftir því einkenndist sinfónían af miklu fjöri, akkúrat eins og hún átti að hljóma. Stundum mátti finna að ögn ósamtaka leik, en í það heila var flutningurinn líflegur og hnitmiðaður. Enda fögnuðu áheyrendur ákaft. 

Niðurstaða

Píanókonsert eftir Rakmaninoff var fremur yfirborðskenndur, en Sibelius og Beethoven voru flottir. 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s